Karar, benzer davalar açısından emsal niteliği taşıyor.
OLAY DENİZLİ’DE YAŞANDI
Karara konu olan olay, 2023 yılında Denizli’de meydana gelen bir trafik kazasıyla başladı. İddiaya göre ehliyeti bulunmayan bir sürücünün kullandığı araç, başka bir aracın çarpması sonucu hasar gördü. Kazanın ardından araç sahibi, meydana gelen maddi hasarın karşılanması için dava açtı.
Davacı, aracının onarım sürecinde kullanılamaz hale geldiğini, bu nedenle başka bir araç kiralamak zorunda kaldığını belirterek hem araç hasar bedelini hem de araç mahrumiyet bedelini talep etti.
Ancak yerel mahkeme, sürücünün ehliyetsiz olmasını gerekçe göstererek davayı reddetti. Mahkeme, ehliyetsiz araç kullanımını tazminat talebine engel bir durum olarak değerlendirdi.
DOSYA YARGITAY’A TAŞINDI
Kararın hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle dosya, kanun yararına temyiz yoluyla Yargıtay’a taşındı. İncelemeyi yapan Yargıtay 4. Hukuk Dairesi, yerel mahkemenin kararını bozdu.
Yüksek Mahkeme kararında şu önemli tespitlere yer verdi:
- Sürücü belgesinin bulunmaması, tek başına sürüş kusuru anlamına gelmez.
- Ehliyetsizlik hali, kazadaki zarar ile doğrudan bağlantılı bir kusur unsuru değildir.
- Bu durum yalnızca idari yaptırım (para cezası ve benzeri işlemler) gerektirir.
- Kazada kusuru bulunmayan sürücünün maddi zararının tazmini gerekir.
Yargıtay ayrıca dosyada, ehliyetsiz sürücünün kazada kusurlu olduğuna dair bir bilirkişi tespiti bulunmadığına dikkat çekti. Bu nedenle sadece ehliyetsizlik gerekçesiyle davanın reddedilmesinin hukuka aykırı olduğuna hükmetti.
“EHLİYETSİZLİK TAZMİNAT HAKKINI ORTADAN KALDIRMAZ”
Kararda öne çıkan en kritik vurgu, ehliyetsiz olmanın tazminat hakkını otomatik olarak ortadan kaldırmayacağı oldu. Yargıtay’a göre bir trafik kazasında esas belirleyici unsur, tarafların kusur oranıdır.
Eğer ehliyetsiz sürücü kazada kusursuz ya da daha az kusurlu ise, uğradığı zararın karşılanmasını talep edebilir. Zararın kapsamına ise:
- Araçta meydana gelen maddi hasar,
- Onarım süresince oluşan araç mahrumiyet bedeli,
- Diğer somut maddi kayıplar
dahil olabilecek.
